оқытушылық іс-әрекеттерде
2026 жыл
Технология машиностроения, металлорежущие станки и инструменты
Пән апаттық-құтқару ісі саласындағы бакалаврларды теориялық даярлаудың бір бөлігі болып табылады. Курс келесі бөлімдерден тұрады: ТЖ салдарын алдын алу және жою, апаттарды жою жоспарын құру, зақымдалған объектілердің жағдайын бағалау тәсілдері. Курсты оқу студенттерде апаттық-құтқару ісі, ТЖ алдын алу және салдарын жою саласындағы жобалау, инженерлік қызмет бойынша практикалық дағдыларды қалыптастыруға бағытталған.
Пән сыртқы атмосфералық ауасы бар тау-кен кәсіпорындарының жер асты қазбаларында ауа алмасу саласындағы теориялық дайындықтың негізін құрайды. Курс келесі бөлімдерден тұрады: шахталық ауа. Өнеркәсіптік және шахталық шаң. Аэродинамикалық кедергі. Табиғи тарту. Шахталарды желдету. Пәнді оқу техникалық құрылғылардың қауіптілік дәрежесін бағалау және аэрология саласындағы бақылау есептерін шешу дағдыларын қалыптастыруға бағытталған.
Пәнді оқытудың мақсаты: студенттерді тау-кен кәсіпорындарының жерасты қазба жұмыстары кезінде сыртқы атмосфералық ортамен ауа алмасудың ғылыми негіздерімен таныстыру. Негізгі бөлімдердің мазмұны: Шахта ауасы. Өнеркәсіптік және шахта шаңы. Аэродинамикалық кедергі. Табиғи тарту күші. Шахталарды желдету. Техникалық құрылғылардың қауіптілік дәрежесі және аэрология саласындағы бақылау міндеттерін шешу. Оқыту нәтижелері: тазарту кенжарындағы газ-динамикалық құбылыстарды болжау және алдын алу принциптерін меңгеру. Тау-кен кәсіпорындарын пайдалану кезінде өнеркәсіптік қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі нормативтік құжаттарды пайдалану. Тау-кен кәсіпорындарында қауіпсіз жұмыс жүргізу ережелерін білу.
Пән ашық әдіспен өндірумен айналысатын тау-кен кәсіпорындарында ауа алмасу саласындағы теориялық оқытудың негізін құрайды. Курс келесі бөлімдерде берілген: ашық карьерді желдету схемаларын жобалаудың техникалық және технологиялық шешімдері, карьердің табиғи желдету схемаларының параметрлері, зиянды заттардың концентрациясын санитарлық-гигиеналық нормаларға дейін төмендету үшін ауаның қажетті көлемін есептеу, желдеткіш орнату. ашық карьерді желдетуге арналған желдеткіштердің схемалары, түрі мен саны. Курсты оқып-үйрену аэрологиялық көрсеткіштердің қауіптілік дәрежесін бағалау дағдыларын қалыптастыруға және карьерді табиғи және жасанды желдетуді жобалау үшін есептеулерді орындауға бағытталған.
Пән білім алушылардың еңбек қызметі барысында қызметкерлердің өмірі мен денсаулығын сақтауды қамтамасыз ету бойынша білімдері мен практикалық дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Пән аясында еңбекті қорғау саласындағы құқықтық қамтамасыз ету, еңбекті қорғау және кәсіптік тәуекелдерді басқару жүйесін ұйымдастыру және оның жұмыс істеуі, денсаулыққа келтірілген зиянды тергеп-тексеру, есепке алу және талдау тәртібі, жұмыс орындары мен технологиялық процестердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету, өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттау, медициналық қарап-тексеруді ұйымдастыру, ұжымдық және жеке қорғаныс құралдарымен қамтамасыз ету, өрт және өнеркәсіптік қауіпсіздік негіздері қарастырылады. Пәнді оқу қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету, кәсіптік тәуекелдерді басқару және еңбекті қорғау мен өнеркәсіптік қауіпсіздік талаптарын сақтау саласындағы құзыреттерді қалыптастыруға бағытталған.
Пән білім алушылардың еңбек қызметі барысында қызметкерлердің өмірі мен денсаулығын сақтауды қамтамасыз ету бойынша білімдері мен практикалық дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Пән аясында еңбекті қорғау саласындағы құқықтық қамтамасыз ету, еңбекті қорғау және кәсіптік тәуекелдерді басқару жүйесін ұйымдастыру және оның жұмыс істеуі, денсаулыққа келтірілген зиянды тергеп-тексеру, есепке алу және талдау тәртібі, жұмыс орындары мен технологиялық процестердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету, өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттау, медициналық қарап-тексеруді ұйымдастыру, ұжымдық және жеке қорғаныс құралдарымен қамтамасыз ету, өрт және өнеркәсіптік қауіпсіздік негіздері қарастырылады. Пәнді оқу еңбекті қорғау жүйесін басқару, кәсіптік тәуекелдерді басқару және қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету бойынша білім мен практикалық дағдыларды қалыптастыруға бағытталған.