Шебалина Ольга Андреевна

Долгоносов Виктор Николаевич

Доцент
«Маркшейдерлік іс және геодезия» кафедрасы
№2 ғимарат, Абай даңғылы,67
20+
көпжылдық тәжірибе

оқытушылық іс-әрекеттерде

14
оқу курстары

2026 жыл

Білім беру

1987

горного инженера маркшейдера

Маркшейдерское дело

Басылымдар

Курстар

Бакалавр

Кендік кенорындарын игеру кезіндегі маркшейдерлік іс

Пәнді оқыту мақсаты: тау-кен геологиялық жағдайларын және кен орнын игеру тәсілін ескере отырып, маркшейдерлік-геодезиялық желілерді құру тәсілдері туралы білім алу, кеніштің әртүрлі горизонттарында электрондық және лазерлік техниканы пайдалана отырып, маркшейдерлік түсірілімдердің негізгі түрлерін зерделеу болып табылады. Негізгі бөлімдердің мазмұны: жерүсті және спутниктік GNS технологияларды пайдалана отырып, кеніштің өнеркәсіптік алаңында тірек маркшейдерлік желілерді құрудың қазіргі заманғы тәсілдері, тау-кен кәсіпорнының әртүрлі горизонттарында бірыңғай Жоспарлы-биіктік желісін құру үшін бағдарлы түсірілімдер жүргізу, камералар мен қуыстардың жедел түсірілімін жүргізу, лазерлі сканерлеу технологиясын пайдалана отырып, игерілген кеңістікті қолдау және шатырдың тұрақтылығын басқару мәселелерін шешу, кен денесі мен тау-кен қазбаларының 3D модельдерін жасау үшін бағдарламалық қамтамасыз етуді қолдана отырып, пайдалы қазбаны өндіру және жоғалту көлемін есептеу. Оқу нәтижесі: пайдалы қазбаларды өндіруді қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін электрондық, спутниктік және лазерлік технологияларды қолдана отырып, кен орындарын жерасты игеру кезінде маркшейдерлік жұмыстарды орындаудың заманауи әдістерін меңгеру дағдыларын игеру.

Бакалавр

Маркшейдерлік-геодезиялық өлшеулердің дәлдігін талдау

Пән маркшейдерлік жұмыстардың дәлдігін талдау әдістері мен тәсілдерін; бұрыштық және сызықтық өлшеулерді орындау кезінде кездейсоқ және жүйелі қателерді жинақтау заңдылықтары мен тәсілдерін зерттейді. Маркшейдерлік жұмыстарды жүргізу әдістемелерін таңдау негізінде дәлдікті алдын ала есептеуді орындау; бағдарлы-жалғағыш түсірілімдердің қателігін алдын ала есептеуді орындау, жаңылыс, соңғы пункттің координаттарын алдын ала есептеу.

Бакалавр

Геодезиялық өлшеулерді математикалық өңдеу теориясы

Пән геодезиялық өлшеулердің нәтижелерін талдау және математикалық өңдеудің қазіргі деңгейін көрсететін біртұтас білімді қалыптастыруды оқытады. Курс келесі бөлімдерден тұрады: Ықтималдықтар теориясы мен математикалық статистиканың негізгі мәліметтері, геодезиялық желілерді теңестіру теориясы, геодезиялық желілерді параметрлік тәсілмен теңестіру.

Бакалавр

Тау жыныстарының физикасы

Пән петрофизикалық зерттеулер саласында студенттерді даярлаудың негізі болып табылады. Курс бөлімдермен ұсынылған: тау жыныстарының жеке айырмашылықтарының физикалық қасиеттері; тау жыныстарының жеке фазаларының шамалар мәндеріне қатынасы және өзара әрекеттесуі; негізгі физикалық процестер, петрофизикалық байланыстар. Курсты зерттеу тау жыныстарының коллекторлық қасиеттерін анықтау үшін физикалық заңдардың тау жыныстарына әсерін бағалау қабілетін қалыптастыруға негізделген.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Магистранттың ғылыми-зерттеу жұмысы, оның ішінде тағылымдамадан өту және магистрлік диссертацияны орындау (МҒЗЖ)

Магистранттың ғылыми-зерттеу жұмысы ғылыми зерттеу жоспарын әзірлеуге, қажетті зерттеу әдістерін таңдауға және мәліметтерді жинауға, алынған зерттеу нәтижелерін өңдеуге бағытталған. МҒЗЖ негізгі мақсаты эксперименталды-зерттеу қызметінің нәтижелері бойынша есептер жасай білу, патент және зияткерлік меншік құқығын алу құжаттарын рәсімдеу болып табылады.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Зерттеу практикасы

Магистранттың зерттеу практикасының негізгі мақсаты отандық және шетелдік ғылымның теориялық, әдістемелік және технологиялық жетістіктерін оқу, сонымен қатар ғылыми зерттеулердің заманауи әдістерін қолданудың тәжірибелік дағдыларын бекіту, магистрлік диссертациялық зерттеуде тәжірибелік деректерді өңдеу және түсіндіру болып табылады.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Тау-кен сілемінің жағдайын басқару

«Тау-кен сілемінің жағдайын басқару» пәні таужыныстар массивінің жағдайын басқарудың тиімді әдістерін анықтайды, тиісінше, нақты тау-кен және геологиялық жағдайлары және технологиялық үрдістерді анықтау мақсатын қояды. Курс келесі бөлімдерде ұсынылған: Тегіс және көлбеу қабаттардың кенүңгірлі-тірек жүйесін дамытудағы тау жыныстары қысымын басқару. Тегіс кен орындарын қайта өңдеу кезінде тау жыныстары қысымын басқару. Тау жыныстары массивінің мониторингі. Курс тау-кен қазбаларында кернеуді анықтау дағдыларын қалыптастыруға бағытталған; қазба жұмыстары кезінде таукен қысымының көріністерін анықтау.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

ЖТЖ-да тау-кен сілемінің жай-күйін модельдеу

«ЖТЖ-да тау-кен сілемінің жай-күйін модельдеу» пәні қатты пайдалы қазбалардың кен орындарын техникалық-экономикалық бағалауды және тау-кен кәсіпорындарының тиімділігін анықтау дағдыларын дамытуға бағытталған. Курс келесі бөлімдерде ұсынылған: Тау-кен сілемінің кернеулі-деформациялық күйін модельдеу. Курс технологиялық үрдістерді модельдеу және ЖТЖ жабдығының өнімділік көрсеткіштерін есептеуді қалыптастыруға бағытталған.

Бакалавр

Мұнай кәсіпшіліктерін игеру және пайдалану кезіндегі маркшейдерлік қамтамасыз ету

Пәнді оқыту мақсаты: мұнай және газ кен орындарын неғұрлым толық және кешенді пайдалануды маркшейдерлік қамтамасыз етудің негізгі әдістерін, жұмыстарды орындаудың қажетті және жеткілікті дәлдігін, жер қойнауын пайдаланудың техникалық және экологиялық қауіпсіздігін қамтамасыз ететін далалық және камералдық маркшейдерлік-геодезиялық жұмыстарды жүргізудің заманауи әдістері мен тәсілдерін зерделеу болып табылады. Негізгі бөлімдердің мазмұны: жер бетінде бөлу маркшейдерлік-геодезиялық желісін құру, әуе және жер үсті лазерлік сканерлеу негізінде топографиялық түсірілім жасау, аэроғарыштық түсірілім материалдары бойынша карталар мен жоспарлар құру, GPS-технологияларды пайдалана отырып, ұңғымалар сағаларының орналасқан жерін натураға ауыстыру, ұңғымалар сағаларын жоспарлы және биіктікпен байланыстыру, бұрғылау қондырғысын монтаждау үшін маркшейдерлік түсірілім, Ұңғымаларды бақылау мақсатында бақылау бұрғылау қондырғысының іргетастары мен тірек конструкцияларын өлшеу және тексеру, инклинометриялық түсіру өндірісі, ұңғыманың тереңдігін бақылау анықтамасы, техногендік деформацияларды, коллектордың кернеулі-деформацияланған күйін және оның үстіндегі тау жыныстары массивін бақылау. Оқу нәтижесі: заманауи электронды аспаптарды, лазерлік сканерлеуді, GPS-технологияларды және геоақпараттық бағдарламаларды пайдалану негізінде мұнай-газ кен орындарын игеруді маркшейдерлік қамтамасыз етудің теориялық және практикалық дағдыларын меңгеру.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Ғылыми-инновациялық қызметті басқару

Пән ғылыми-инновациялық қызметті (ҒИҚ) басқарудың қағидаттары мен әдістерін зерделеуге бағытталған. Курс мынадай бөлімдерден тұрады: ҒИҚ-ты жоспарлау; ҒИҚ-тың эксперименттік деректерін өңдеу және талдау; ҒИҚ-тың техникалық-экономикалық негіздемесі және жобаларды коммерцияландыру; ғылыми-инновациялық қызмет кезеңдеріне мониторинг жүргізу; эксперименттік-зерттеу міндетінің жобалық шешімін қалыптастыру; ҒИҚ нәтижелерін дайындау және жариялау; ҒИҚ нәтижелерін көпшілік алдында қорғауға ұсыну. Курсты оқу кәсіби қызмет шеңберінде ҒИҚ-ты жоспарлауды, іске асыруды және мониторинг жүргізуді қамтитын басқару дағдыларын қалыптастыруға бағытталған.

Бакалавр

Тау жыныстарының физикасы

Пән петрофизикалық зерттеулер саласында студенттерді даярлаудың негізі болып табылады. Курс бөлімдермен ұсынылған: тау жыныстарының жеке айырмашылықтарының физикалық қасиеттері; тау жыныстарының жеке фазаларының шамалар мәндеріне қатынасы және өзара әрекеттесуі; негізгі физикалық процестер, петрофизикалық байланыстар. Курсты зерттеу тау жыныстарының коллекторлық қасиеттерін анықтау үшін физикалық заңдардың тау жыныстарына әсерін бағалау қабілетін қалыптастыруға негізделген.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Ықтималдықтар теориясы және математикалық статистика

Пән магистранттарда өлшеу деректерін өңдеудің жүйелік тәсілін қалыптастыру мақсатын қояды. Пәнді оқу барысында үздіксіз кездейсоқ шамалар қарастырылады, үздіксіз кездейсоқ шамалардың сандық сипаттамалары, үздіксіз кездейсоқ шамалардың негізгі таралу заңдары анықталады.

Магистр ғылыми-педагогикалық бағыт бойынша

Педагогикалық практика

Педагогикалық практика білім алушыларды тиісті мамандық бойынша педагогикалық қызметке даярлауға бағытталған. Педагогикалық практикада білім алушылар ЖОО-дағы педагогикалық қызметтің нақты шарттарымен; педагогикалық тапсырмалардың көлемі мен сипатымен; ЖОО-дағы нақты педагогикалық қызметтің оқытушыға қоятын талаптарымен танысады. Практикадан өту педагогикалық құзыреттілікті арттыруға бағытталған.

Бакалавр

Диплом алдындағы практика

Пәнді оқытудың мақсаты: диссертация жазу үшін теориялық және практикалық материалдарды жинау және өңдеу. Негізгі бөлімдердің мазмұны: кәсіпорын қызметінің сипаттамасы, өнімнің (қызметтердің) сапасы мен бәсекеге қабілеттілігін талдау, "кәсіпорын қызметінің жаңа нәтижелеріне қызмет көрсетуді ұйымдастыру, қорытындылар, ұсынымдар мен ұсыныстарды тұжырымдау. Оқыту нәтижелері: кәсіби қызметте нормативтік құқықтық құжаттарды пайдалану, кәсіпорынның қаржылық жағдайын бағалау үшін қаржылық есептілікті талдау, ұйымның операциялық қызметіне талдау жүргізу және оның нәтижелерін басқару шешімдерін дайындау үшін пайдалану, алынған есептілік және статистикалық деректерді диплом алдындағы практикадан өткені туралы есепті ресімдеу және ұсыну үшін пайдалану.